شنبه , ۱۳ آذر ۱۳۹۵
دانلود رایگان نرم افزار آنالیز تصویر + فیلم آموزشی
پرداخت سطح

پرداخت سطح

پرداخت سطح

ارسالی از : علیرضا مقتدری

تعریف :

۱- پرداخت کاری یعنی کندن ذرات بسیار ریز از سطح به منظور صاف و هموار کردن آن.

پس به وجود آمدن پستی و بلندی اجتناب ناپذیر است. البته این پستی و بلندی‌ها با کوچکتر شدن اندازه ذرات کمتر خواهد شد.

اما به هر حال، حتی زمانی که براده‌ها آن قدر ریز باشند که با چشم دیده نشوند، باز هم پستی و بلندی وجود خواهد داشت. به گفته‌ای ساده، به دست آوردن سطح مطلقاً صاف امکان ندارد.

اگر به کمک ذره بین، پستی و بلندی‌های موجود را حدود ۲۰ برابر بزرگ کنیم، تصویری مانند شکل b دیده خواهد شد.

اگر بزرگ نمایی با کمک میکروسکوپ و حدود ۵۰۰ برابر انجام شود، شکل c را خواهیم داشت. به این ترتیب دیده می شود که یک سطح به ظاهر صاف و پرداخت، تا چه اندازه ممکن است دارای ناهمواری باشد.

image002

۲- سنجه‌های پرداخت کیفیت

۱-۲- نشانه های کیفیت سطح در نقشه

سطوح مربوط به یک قطعه، به روش های گوناگونی در کارگاه ساخته و آماده می شود. این روش‌ها بسیار متنوع هستند.

ریخته گری، تراشکاری، سوهان‌کاری و … برای نمونه قسمت‌های مختلف یک قطعه ریخته‌گری را که با کارهای براده‌برداری کامل می‌شود، در شکل زیر ببینید.

image004

۱-۳-۲- معرفی نشانه‌ها و مشخصات:

برای معرفی پرداخت باید نشانه‌های مناسب را به کار برد. برای نشانه پایه در پرداخت سطح از علامتی مانند شکل زیر استفاده می شود.

image006

– این نشانه از دو بازوی مورب ساخته می شود.

– زاویه این بازوها و نیز نسبت به سطح مورد نظر ۶۰ درجه است.

– طول بازوی سمت راست کمی بیش از دو برابر بازوی سمت چپ است.

بلندی نشانه یعنی H1 با توجه به بلندی شماره های به کاربرده شده برای اندازه گذاری به دست می آید.

۲-۳-۲- نشانه های اضافی و تکمیلی:

همان گونه که گفته شد، پرداخت یک سطح را با نماد Ra معین می کنند.این مقدار می تواند به هرکدام از نشانه های گفته شده، افزوده شود. به شکل زیر توجه کنید.

image008

به این مفهوم که این سطح ممکن است به هر روشی تولید شود در پایان کار باید پرداخت آن Ra مثلاً μm3/2 باشد.

توجه دارید که دراین جا، تنها عدد ۲/۳ نوشته شد و دیگر نیازی به  Ra نیست.

image010

اگرسطح با براده برداری ماشینی ساخته می شود، به علامت مبنا یک پاره خط کوچک اضافه می شود.

image012

پس هنگامی که مثلث کامل است، مفهوم براده برداری ماشینی رادارد.

به شکل زیر نگاه کنید.

image014

مفهوم نشانه موجود این است که هیچ گونه پرداخت کاری انجام نخواهد شد، ولی سطح تمام شده باید دارای پرداخت نوشته شده باشد.

اگر لازم باشد که حداقل و حداکثر پرداخت داده شود، می توان بیشترین حد را در بالا و کمترین حد را در پایین نوشت. (شکل زیر)

image016

در شکل بالا قسمت b یک نمونه عددی داده شده است.

۲-۲- مشخصات ویژۀ کیفیت سطح

در بسیاری اوقات روی سطح، کارهای اضافی مانند آب کاری فلزی، سخت کاری، رنگ کاری انجام می شود و یا باید با روش های ویژه ای تولید شود. در این صورت، در بالای خط اضافه شده به بازوی بلند و با زبانی ساده نوشته می شود. شکل زیر نمونه ای را نشان می‌دهد.

image018

اگر مشخص کردن چگونگی سطح، قبل و بعد از عملیات، ضروری باشد، می‌توان مانند شکل زیر رفتار کرد.

image020

۳-۲- جایگاه نشانه ها

جایگاه نشانه ها نسبت به علامت کلی مطابق شکل مقابل خواهد بود.

image022

الف- مقدارRa

ب- روش تولید، نوع پوشش، عملیات دیگر

پ- طول نمونه

ت- جهت تولید، خواب ابزار

ث- مقدار مجاز ماشین کاری، مقدار کل براده برداری

ج- مقدارهای دیگر زبری سطح که می تواند داخل پرانتز نوشته شود.

 

۴-۲- کاربرد نشانه ها

علامت ها را روی هر سطحی و بنابر نیاز می توان به کاربرد. شکل زیر وضعیت علامت ها را در چهار سطح نشان می دهد.

image024

اگر پرداخت برای همه سطوح یک قطعه یکسان باشد، درکنار شکل و در جای مناسب، آن را می‌گذاریم. درصورت معین بودن شماره قطعه، شماره هم اضافه می‌شود. (شکل زیر)

image026

اگر به دلیلی از شماره قطعه استفاده نشود، می توان مانند شکل کارکرد.

 image028

 

۵-۲- جدول استاندارد مقادیر زبری

گفته شد که Ra یا میانگین زبری می تواند معرف نوع پرداخت سطح باشد. در نگاه اول روشن است که Ra هر عددی را می تواند داشته باشد. این موضوع در عمل اتفاق می‌افتد، اما استاندارد برای سامان دهی، دوازده عدد یا مرحله را پیشنهاد کرده است. این اعداد با شماره ۱ تا ۱۲یا مقادیر میلی متری و اینچی مشخص شده‌اند. (جدول زیر)

هنگامی که در نقشه عددی برای پرداخت نوشته می شود (مانند ۲/۳ Ra)، مفهوم آن پرداختی است بین ۶/۱ Ra و ۲/۳ Ra. به عبارت دیگر زبری سطح نباید از ۲/۳ Ra بیشتر شود ولی می تواند کمتر از آن باشد. حتی به ۶/۱ Ra خیلی نزدیک شود.

image030

۶-۲- تعیین مقدار زبری یک سطح موجود

در موقع نقشه برداری از قطعات صنعتی، یکی از مواردی که باید مشخص شود، میزان پرداخت سطوح قطعه است. به سخنی کوتاه می توان سه روش برای این کار برشمرد:

۱- روش حسّی: با این روش می‌توان یک برداشت ساده از پرداخت را به دست آورد. یعنی اگر زبری سطحی با دست حس شود و با چشم دیده شود می گوییم سطح کمی پرداخت شده است. اگر زبری با دست حس نشود ولی با چشم دیده شود می گوییم پرداخت خوب است ولیاگر با چشم هم زبری یا خراش های سطح دیده نشد می گوییم پرداخت بسیار خوب است.

۲- روش مقایسه‌ای: برای هر روش تولید می توان یک سطوح مقایسه فراهم کرد. برای نمونه می توان پرداخت‌های ممکن از روش تراشکاری را به صورت تکه های آماده روی یک صفحه قرار داد. زیر هر تکه مقدار پرداخت آن قید شده است. اینک ما سطح موجود قطعه را، به شرطآنکه بدانیم از روش تراشکاری تهیه می شود می توانیم با آن تکه ها مقایسه و تعیین پرداخت کنیم.

صفحه‌های مقایسه برای روش های تولید ساده موجود است.

۳- روش آزمایشگاهی: این اندازه گیری به کمک دستگاه زبری سنج انجام می‌شود.

در این جا هم دانستن روش تولید یعنی خواب ابزار اهمیت دارد.

در پایان نکته قابل توجه دیگر آن است که به دلیل رواج علامت پرداخت Ra در اکثر کشورهای جهان و از جمله در ایران، این علامت را به کار بردیم. برای علامت های دیگر مانند Rz که بیشتر در سوئد و آلمان به کار می‌‌رود می‌توانید به کتاب‌های دیگر مراجعه کنید. در دو جدولخیلی مهم، توانایی ماشین‌ها و روش‌های ساخت در ایجاد پرداخت‌های مختلف داده شده است که بررسی دقیق آن‌ها توصیه می‌شود.

 image032

 image034

image036

خلاصۀ مطالب مهم

۱. هر سطح باید به آن اندازه پرداخت شود که بتواند کار خود را به خوبی انجام دهد.

۲. پرداخت کاری یعنی کندن ذرات بسیار ریز از سطح، به منظور صاف و هموار کردن آن.

  1. نمونه، طولی از سطح است عمود برخواب ابزار با پنج اندازه استاندارد.
  2. مهم ترین سنجه های پرداخت سطح Ra و Rz است.
  3. Ra میانگین ارتفاعات زبری و Rz میانگین بلندترین ارتفاعات زبری به تعداد ۵ درطول نمونه است.
  4. Ra معیار نمایش زبری رایج تر است که واحد آن است.

۷. علامت پایه برای نمایش پرداخت سطح دو خط مورب با زاویه ۶۰ درجه است.

  1. استاندارد، پرداخت را به ۱۲ مرحله از μm 025/0 تا μm 50 تقسیم کرده است.

منبع:

www.chap.sch.i

درخواست انجام پروژه آنالیز تصویر

همچنین ببینید

waterjet

برش واترجت

گرد آورندگان:حسن شمشیری،رضا ذبیحی،محمد فرزانه،بهزاد حامد،ابوالفضل فیضی،هادی زنوزی استاد راهنما:جناب آقای سازگاران دانشگاه فناوری های …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.